In the centre of Çanakkale, the former Surp Kevork Armenian Church stands as a rare reminder of the city’s once diverse cultural and religious landscape. Located in Zafer Square within the Fevzi Paşa neighbourhood, the church was built in 1873 with permission from Sultan Abdülaziz to serve the Armenian Apostolic community that once lived in the city. Constructed from cut stone with a tiled roof and tall arched windows, the building reflects the traditional architectural style of Armenian churches.
Religious services at the church ceased around 1930 as the Armenian population in Çanakkale declined. In 1934, the building was transferred to the state and repurposed as Çanakkale’s first archaeology museum. It served in that role until 1984, after which it was restored and used as a theatre hall under the name Namık Kemal Stage. During this period, elements of the original church, such as inscriptions and a carved stone cross, were uncovered and preserved.
In the early 2000s, the building was briefly used as an ethnography museum before being allocated to Çanakkale Onsekiz Mart University in 2005. Today, the former church functions as a cultural venue, hosting exhibitions, musical performances, and university-related events. Though it no longer serves as a place of worship, its historical character has been carefully maintained, offering visitors a sense of the city’s layered past.
Surrounded by the area that was once the Armenian quarter of Çanakkale, the former Surp Kevork Church stands as an important landmark. Its continued use for cultural and educational purposes ensures that the building remains a meaningful part of the city’s heritage and a quiet testament to the communities that once shaped it.
Address: Fevzipaşa, Zafer Meydanı No:7, 17000 Çanakkale Merkez/Çanakkale
Çanakkale şehir merkezinde yer alan eski Surp Kevork Ermeni Kilisesi, kentin bir zamanlar sahip olduğu kültürel ve dini çeşitliliğin nadir kalan izlerinden biridir. Fevzi Paşa Mahallesi’nde, Zafer Meydanı’nda bulunan bu kilise, 1873 yılında Sultan Abdülaziz’in izniyle Çanakkale’de yaşayan Ermeni Apostolik cemaati için inşa edilmiştir. Kesme taşlardan yapılmış yapısı, kiremit çatısı ve yüksek kemerli pencereleriyle Ermeni kilise mimarisinin geleneksel özelliklerini yansıtır.
Yaklaşık 1930 yılına kadar dini amaçla kullanılan kilise, Ermeni nüfusunun azalmasıyla birlikte ibadete kapatılmıştır. 1934 yılında devlet hazinesine devredilen yapı, Çanakkale’nin ilk arkeoloji müzesi olarak hizmet vermeye başlamıştır. Bu işlevini 1984 yılına kadar sürdürmüş, ardından restore edilerek Namık Kemal Sahnesi adıyla tiyatro salonu olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bu dönemde, yapının orijinaline ait yazıtlar ve taş haç gibi öğeler yeniden gün yüzüne çıkarılmış ve korunmuştur.
2000’li yılların başında kısa bir süre etnografya müzesi olarak kullanılan bina, 2005 yılında Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi’ne tahsis edilmiştir. Günümüzde, eski kilise kültürel bir mekân olarak hizmet vermektedir; sergilere, müzik dinletilerine ve üniversiteye bağlı etkinliklere ev sahipliği yapmaktadır. Her ne kadar ibadet amacıyla kullanılmasa da, yapının tarihî karakteri özenle korunmuş ve ziyaretçilere kentin çok katmanlı geçmişini yansıtan bir atmosfer sunulmaktadır.
Bir zamanlar Çanakkale’nin Ermeni mahallesi olan bölgede yer alan eski Surp Kevork Kilisesi, bugün şehrin önemli kültürel miras noktalarından biridir. Kültürel ve eğitim amaçlı kullanımı sayesinde, yapı sadece tarihî bir anıt olarak değil, aynı zamanda yaşayan bir miras olarak da kent hayatına katkı sağlamaya devam etmektedir.
Adres: Fevzipaşa, Zafer Meydanı No:7, 17000 Çanakkale Merkez/Çanakkale
Leave a Reply